وهر متوفايش‌ او را به‌ نكاح‌ خويش‌ مي‌گرفت‌ واگر زشت‌ و نازيبا مي‌بود، او را در بند خويش‌ مي‌داشت‌ تا بميرد و ميراثش‌ رابگيرد، يا اورا وامي‌ داشت‌ كه‌ خود را بازخريد كند و در قبال‌ آزادي‌ وي‌ از اوفديه‌اي‌ مي‌گرفت‌ و رهايش‌ مي‌كرد». در روايت‌ بخاري‌ اضافه‌ شده‌است‌: «همان ‌بود كه‌ اين‌ آيه‌كريمه‌ نازل‌ شد». حاصل‌ مطلب‌ اين‌ كه‌: آنها مهر را همچون‌ ثمن‌ وبهايي‌ براي‌ زن‌ به‌حساب‌ مي‌آوردند.
آري‌! اين‌ كار را نكنيد «تا بخشي‌ از آنچه‌ را به‌ آنان‌ داده‌ايد، به‌دست‌ آريد» ومهر را از آنان‌ بازپس‌ گرفته‌ و از چنگشان‌ به‌ در بريد «مگر آن‌ كه‌ مرتكب‌ زشتكاري‌آشكاري‌ شوند» اين‌ استثنا مخصوص‌ شوهر است‌ نه‌ نزديكان‌ وي‌. يعني‌: فقط شوهر اين‌ امكان‌ را دارد كه‌ با زن‌ فسادپيشه‌ خود روشي‌ سختگيرانه‌ داشته‌ باشد. ابوقلابه‌ مي‌گويد: «هرگاه‌ زن‌ شخص‌ مرتكب‌ زنا شد، پس‌ باكي‌ نيست‌ كه‌ به‌ او زيان‌ رسانده‌ و در معاشرت‌ بر وي‌ سخت‌ بگيرد و او را زير فشار و آزار بگذارد تاآن‌ كه‌ از مهر خويش‌ براي‌ وي‌ درگذرد. يعني‌ اين‌ كه‌ از وي‌ فديه‌ بازستاند». جمعي‌ گفته‌اند: مراد از (فاحشه‌: زشتكاري) در آيه‌ كريمه‌، بدزباني‌ زن‌ وناسازگاري‌ وي‌ با شوهر است‌. اما ابن‌جرير ترجيحا برآن‌ است‌ كه‌ كلمه‌ (فاحشه) عام‌ است‌ و شامل‌ زنا، ناسازگاري‌، بدزباني‌ و اعمالي‌ از اين‌ دست‌ همه‌ مي‌شود «و با زنان‌ به‌ وجه‌ پسنديده‌ زندگاني‌ كنيد» يعني‌: به‌ آن‌ شيوه‌اي‌ كه‌ در شريعت‌ و درميان‌ خانواده‌ زن‌، پسنديده‌ شناخته‌ شده؛ چون‌ خوشرفتاري‌، انفاق‌ بر آنان‌ به‌ طوردرست‌ و دادن‌ حق‌ آنان‌ در شب‌ گذراني‌. البته‌ اين‌ معني‌ در كمربند همان‌ اموري‌است‌ كه‌ خداي‌ عزوجل‌ حلال‌ گردانيده ‌است‌ بنابراين‌، خوشرفتاري‌ با زنان‌ به‌ معني ‌آزاد گذاشتن‌ آنان‌ در ارتكاب‌ محرمات‌ نيست‌.
در حديث‌ شريف‌ آمده‌ است‌ كه‌ رسول‌اكرم‌ص فرمودند: «خيركم‌ خيركم‌ لاهله‌ وانا خيركم‌ لاهلي‌: بهترين‌ شما، بهترين‌ شماست‌ براي‌ خانواده‌اش‌ و من‌ بهترين ‌شما هستم‌ براي‌ خانواده‌ام». «و اگر آنان‌ را» يعني‌: زنانتان‌ را «دوست‌ نداريد» به‌سببي‌ از اسباب‌، بي‌آن‌ كه‌ مرتكب‌ بدكاري‌، يا ناسازگاري‌ شده‌ باشند، پس‌ بايد صبر كنيد و شكيبايي‌ ورزيد و در امر جداشدن‌ از آنان‌ شتاب‌ نكنيد «زيرا چه‌بسا چيزي‌ را ناخوش‌ بداريد و خداوند در آن‌ خير بسياري‌ نهاده‌ باشد» از قبيل‌ استمرار ومداومت‌ صحبت‌ و به‌ دنيا آمدن‌ فرزندان‌ صالح‌ و شايسته‌ از آن‌ زني‌ كه‌ دوستش‌نداريد. چنان‌كه‌ در حديث‌ شريف‌ آمده‌ است‌: «مرد مؤمن‌ از زن‌ مؤمنه‌ نفرت‌ نورزد زيرا اگر از نظر شكل‌ و شمايل‌ و رفتار، او را نمي‌پسندد، چه‌ بسا از بعدي‌ ديگر ازوي‌ راضي‌ گردد».
 
سوره إنسان آيه  5
‏متن آيه : ‏
‏ إِنَّ الْأَبْرَارَ يَشْرَبُونَ مِن كَأْسٍ كَانَ مِزَاجُهَا كَافُوراً ‏
 
‏ترجمه : ‏
«بي‌گمان‌ ابرار از جامي‌ مي‌نوشند» ابرار: اهل‌ طاعت‌ و اخلاص‌، يعني‌ كساني‌اند كه‌ حق‌ خداي‌ عزوجل‌ را ادا مي‌كنند. در حديث‌ شريف‌ آمده‌ است: «والبر ما اطمأنت‌ إليه‌ النفس:  بِرّ چيزي‌ است‌ كه‌ روان‌ بدان‌ آرام‌ گيرد». كأس: پياله‌ شراب ‌است‌ «كه‌ آميزه‌ آن‌ كافور است» يعني: كافور با آن‌ آميخته‌ مي‌شود تا بوي‌ و طعم‌ شراب‌ كامل‌ و لذت‌بخش‌تر گردد.
﴿ سوره‌ انسان ﴾
مکی‌ است‌ و داراي‌ (31) آيه‌ است‌.
 
وجه‌ تسميه: اين‌ سوره‌ به‌سبب‌ افتتاح‌ آن‌ با بيان‌ آفرينش‌ انسان‌ و ايجاد وي‌ بعد از عدم‌، سپس‌ خليفه‌ كردن‌ وي‌ در زمين‌ و بيان‌ آفرينش‌ تمام‌ خيرات‌ و بركات ‌و معادن‌ و گنج‌هايي‌ كه‌ در زمين‌ براي‌ بهره‌برداري‌ وي‌ قرار داده‌ شده‌ است‌، «انسان‌» ناميده‌ شد. در صحيح‌ مسلم‌ از ابن‌ عباس‌(رض) نقل‌ شده‌ است‌ كه‌ رسول‌ خدا ص در نماز بامداد روز جمعه‌، سوره‌هاي‌ «الم‌. تنزيل‌» سجده‌ و ( هَلْ أَتَى عَلَى الْإِنسَانِ) را مي‌خواندند.
 
<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<html><body><a class="text" href="w:text:6113.txt"> آيه  6</a><a class="text" href="w:text:6114.txt">آيه  7</a><a class="text" href="w:text:6115.txt"> آيه  8</a><a class="text" href="w:text:6116.txt">آيه  9</a><a class="text" href="w:text:6117.txt">آيه  10</a><a class="text" href="w:text:6118.txt">آيه  11</a><a class="text" href="w:text:6119.txt">آيه  12</a><a class="text" href="w:text:6120.txt">آيه  13</a><a class="text" href="w:text:6121.txt"> آيه  14</a><a class="text" href="w:text:6122.txt">آيه  15</a><a class="text" href="w:text:6123.txt">آيه  16</a><a class="text" href="w:text:6124.txt">آيه  17</a><a class="text" href="w:text:6125.txt">آيه  18</a><a class="text" href="w:text:6126.txt">آيه  19</a><a class="text" href="w:text:6127.txt"> آيه  20</a><a class="text" href="w:text:6128.txt">آيه  21</a><a class="text" href="w:text:6129.txt">آيه  22</a><a class="text" href="w:text:6130.txt"> آيه  23</a><a class="text" href="w:text:6131.txt">آيه  24</a><a class="text" href="w:text:6132.txt"> آيه  25</a></body></html>سوره إنسان آيه  6
‏متن آيه : ‏
‏ عَيْناً يَشْرَبُ بِهَا عِبَادُ اللَّهِ يُفَجِّرُونَهَا تَفْجِيراً ‏
 
‏ترجمه : ‏
«چشمه‌اي‌ كه‌ بندگان» درستكار و مقرب‌ «خداوند از آن‌ مي‌نوشند» يعني: آن‌ آب‌ كافور عبارت‌ است‌ از چشمه‌ شرابي‌ است‌ كه‌ بندگان‌ درستكار و مقرب‌ از آن ‌مي‌نوشند. يا درحالي‌ شراب‌ خويش‌ را مي‌نوشند كه‌ آن‌ شراب‌ به‌ آب‌ چشمه‌ كافور آميخته‌ است‌ «و هرگونه‌ كه‌ بخواهند جاريش‌ مي‌كنند» يعني: بهشتيان‌ آن ‌چشمه‌ را به‌ هرجايي‌ از بهشت‌ كه‌ بخواهند، روان‌ مي‌كنند و از آن‌ هر گونه‌ كه‌ بخواهند، بهره‌ مي‌گيرند پس‌ از آنجا به‌ اينجا و از اينجا به‌ آنجا جدول‌ مي‌كشند وجويها روان‌ مي‌كنند چنان‌كه‌ نهر جدول‌كشي‌ گرديده‌ و به‌ اينجا و آنجا برده ‌مي‌شود. مراد اين‌ است‌ كه‌ آن‌ چشمه‌، تحت‌ امر و تصرف‌ ايشان‌ است‌. درحديث‌ شريف‌ آمده‌ است: «در بهشت‌ چهار چشمه‌ وجود دارد؛ دو چشمه‌ از آنها از زير عرش‌ روانند كه‌ خداوند(ج) از يكي‌ از آنها چنين‌ ياد كرده‌است: (يُفَجِّرُونَهَا تَفْجِيراً ‏)  و آن‌ ديگر چشمه‌ زنجبيل‌ است‌. دو چشمه‌ ديگر از فراز عرش‌ فواره‌ زنندكه‌ يكي‌ از آنها را خداوند(ج) چنين‌ ياد كرده‌ است: چشمه‌اي‌ است‌ در آن‌ كه‌ سلسبيل‌ ناميده‌ مي‌شود و ديگري‌ چشمه‌ تسنيم‌ است‌». حسن‌ بصري‌ مي‌گويد: «چشمه‌ تسنيم‌ مخصوص‌ مقربان‌ و به‌ عنوان‌ آب‌ شرب‌ ايشان‌ است‌ كه‌ از آن‌ براي ‌ابرار آميزه‌اي‌ است‌ چنان‌كه‌ از چشمه‌هاي‌ زنجبيل‌ و سلسبيل‌ نيز براي‌ ابرار آميزه‌اي ‌است‌». امام‌ رازي‌ مي‌گويد: «از اين‌ آيات‌ كه‌ در ذكر عذاب‌ شيوه‌ اختصار و در شرح‌ ثواب‌ شيوه‌ تفصيل‌ به‌كار برده‌ شده‌، اين‌ دلالت‌ بر مي‌آيد كه‌ جانب‌ رحمت ‌غالب‌تر و قوي‌تر است‌».
 
سوره إنسان آيه  7
‏متن آيه : ‏
‏ يُوفُونَ بِالنَّذْرِ وَيَخ