اف‌هايي‌ قرار داده ‌بود كه‌ چون‌ باد در شكم‌ آن‌ داخل‌ مي‌شد، آوازي‌ از آن‌ بر مي‌خاست‌ بنابراين‌، در آن‌ گوساله‌ حياتي‌ وجود نداشت‌ «پس‌» سامري‌ و كساني‌ كه‌ با او در اين‌ كار موافقت‌ و همراهي‌ كرده‌ بودند، خطاب‌ به‌ بني‌ اسرائيل‌: «گفتند: اين‌ خداي‌ شما و خداي‌ موسي‌است‌» لذا او را بپرستيد «پس‌ فراموش‌ كرده‌ است‌» يعني‌: موسي‌(ع) راه‌ را گم‌ كرده‌ و جاي‌ اين‌ خدايش‌ را پيدا نكرده‌ زيرا از آن‌ آگاهي‌ نداشته‌ پس‌ رفته‌ است‌ تا آن‌ را در طور جست‌وجو كند و بيابد. به‌قولي‌ معني‌ اين‌ است‌: موسي‌(ع) فراموش ‌كرد تا به‌ شما بگويد كه‌ اين‌ گوساله‌ خداي‌ او و خداي‌ شماست‌. يا ضمير در (نسي‌) به‌ سامري‌ بر مي‌گردد. يعني‌: سامري‌ پروردگار حقيقي‌ خود را از ياد برد، يا اين‌ امر را فراموش‌ كرد كه‌ گوساله‌ نمي‌تواند خدا باشد، به‌ دليل‌ آيه‌ ذيل‌:
 
	سوره طه آيه  89
‏متن آيه : ‏
‏ أَفَلَا يَرَوْنَ أَلَّا يَرْجِعُ إِلَيْهِمْ قَوْلاً وَلَا يَمْلِكُ لَهُمْ ضَرّاً وَلَا نَفْعاً ‏
 
‏ترجمه : ‏
«مگر نمي‌بينند كه‌ به‌سويشان‌ سخني‌ را بازنمي‌گرداند» يعني‌: آيا آن‌ گمراهان ‌كورمغز در اين‌ امر انديشه‌ و تفكر نكرده‌اند كه‌ آن‌ گوساله‌ پاسخ‌ سخنشان‌ را نمي‌دهد «و مالك‌ هيچ‌ سود و زياني‌ برايشان‌ نيست‌» پس‌ چگونه‌ مي‌پندارند كه‌ او خداست‌؟.
 
	سوره طه آيه  90
‏متن آيه : ‏
‏ وَلَقَدْ قَالَ لَهُمْ هَارُونُ مِن قَبْلُ يَا قَوْمِ إِنَّمَا فُتِنتُم بِهِ وَإِنَّ رَبَّكُمُ الرَّحْمَنُ فَاتَّبِعُونِي وَأَطِيعُوا أَمْرِي ‏
 
‏ترجمه : ‏
«و در حقيقت‌ هارون‌ به‌ آنان‌» يعني‌ به‌ پرستشگران‌ گوساله‌ «پيش‌ از اين‌» يعني‌: پيش‌ از آن‌كه‌ موسي‌(ع) از طور به‌سويشان‌ بازگردد؛ «گفته‌ بود كه‌ اي‌ قوم‌ من‌! جز اين‌ نيست‌ كه‌ شما به‌ اين‌ گوساله‌ مورد فتنه‌ قرار گرفته‌ايد» يعني‌: شما به‌ سبب‌ اين‌گوساله‌ در فتنه‌ افتاده‌ و مورد آزمايش‌ قرارگرفته‌ايد و به‌ خاطر آن‌ از راه‌ حق‌ گمراه ‌شده‌ايد پس‌ آن‌ را پرستش‌ نكنيد «و بي‌گمان‌ پروردگار شما خداي‌ رحمان‌ است‌» نه‌گوساله‌ بي‌جان‌ «پس‌ مرا پيروي‌ كنيد و فرمان‌ مرا پذيرا باشيد» در عبادت‌ خداوند(ج) لذا از سامري‌ در دستور وي‌ به‌ پرستش‌ گوساله‌، پيروي‌ نكنيد.
پس‌ ملاحظه‌ مي‌شود كه‌ هارون‌(ع) به‌ نيكوترين‌ وجه‌ آنان‌ را موعظه‌ نموده‌ بود زيرا او:
اولا: آنان‌ را با اين‌ سخنش‌: (إنما فتنتم‌ به‌: همانا شما به‌ سبب‌ اين‌ گوساله‌ به‌ فتنه‌ در افتاده‌ايد)؛ از بطلان‌ كارشان‌ آگاه‌ كرد.
ثانيا: آنان‌ را با اين‌ سخنش‌: (و إن‌ ربكم‌ الرحمن‌: و همانا پروردگار شما خداي ‌رحمان‌ است‌)؛ به‌سوي‌ معرفت‌ الله(ج) دعوت‌ نمود.
ثالثا: آنان‌ را با اين‌ سخنش‌: (فاتبعوني‌: از من‌ پيروي‌ كنيد)؛ به‌ معرفت‌ نبوت‌ فراخواند.
رابعا: آنان‌ را با اين‌ سخنش‌: (وأطيعوا أمري‌: و از فرمان‌ من‌ اطاعت‌ كنيد)؛ به ‌پيروي‌ و انقياد در برابر احكام‌ و قوانين‌ الهي‌ دستور داد.
 
	سوره طه آيه  91
‏متن آيه : ‏
‏ قَالُوا لَن نَّبْرَحَ عَلَيْهِ عَاكِفِينَ حَتَّى يَرْجِعَ إِلَيْنَا مُوسَى ‏
 
‏ترجمه : ‏
«گفتند» منحرفان‌ بني‌ اسرائيل‌ در پاسخ‌ هارون‌(ع) «هميشه‌ مجاور خواهيم‌ بود بر» پرستش‌ «اين‌ گوساله‌ تا موسي‌ به‌سوي‌ ما بازگردد» آن‌گاه‌ مي‌نگريم‌ كه‌ آيا او مارا در پرستش‌ آن‌ تأييد مي‌كند يا خير؟ در اين‌ هنگام‌ بود كه‌ هارون‌(ع) از آنان‌ كناره‌ گرفت‌.
 
 سوره طه آيه  92‏متن آيه : ‏‏ قَالَ يَا هَارُونُ مَا مَنَعَكَ إِذْ رَأَيْتَهُمْ ضَلُّوا ‏
 آيه  93‏متن آيه : ‏‏ أَلَّا تَتَّبِعَنِ أَفَعَصَيْتَ أَمْرِي ‏ 
‏ترجمه : ‏
سرانجام‌ موسي‌(ع) از طور بازگشت‌ و خواست‌ تا با سرزنش‌ برادرش‌ هارون‌(ع) بر اوضاع‌ چيره‌ شود و بساط آن‌ انحراف‌ را برچيند: «گفت‌» موسي‌(ع) «اي‌ هارون‌! وقتي‌ ديدي‌ آنها گمراه‌ شدند» با پرستش‌ گوساله‌ «چه‌ چيز تو را بازداشت‌ كه‌ ازمن‌ پيروي‌ كني‌؟» يعني‌: به‌ من‌ به‌ پيوندي‌ و مرا از اين‌ عملكردشان‌ آگاه‌ گرداني‌؟ يا معني‌ اين‌ است‌: چرا در خشمگين‌ شدن‌ به‌ خاطر الله(ج) از من‌ پيروي‌ نكردي‌ و با اين‌ گمراهان‌ به‌ مبارزه‌ بر نخاستي‌؟ «آيا از فرمانم‌ سرپيچي‌ كردي‌؟» يعني‌: چگونه ‌دستورم‌ را در ايستادگي‌ براي‌ خدا(ج) و پشت ‌كردن‌ به‌ كساني‌ كه‌ با دين‌ وي‌ به‌مخالفت‌ برخاسته‌اند، خلاف‌ كردي‌ و در ميان‌ گروهي‌ اقامت‌ گزيدي‌ كه‌ گوساله‌ را به‌ خدايي‌ گرفته‌اند؟ يادآور مي‌شويم‌ كه‌ موسي‌(ع) قبل‌ از رفتن‌ به‌ كوه‌ طور، به‌ برادرش‌ فرمان‌ داده‌ بود كه‌: (در ميان‌ قومم جانشين‌ من‌ باش‌ و كار آنان‌ را اصلاح ‌كن‌ و از راه‌ فسادگران‌ پيروي‌ نكن‌) «اعراف‌ / 142».
قرطبي‌ مي‌گويد: «اين‌ اصل‌ است‌ در امربه‌معروف‌ و نهي‌از منكر كه‌ بايد از اهل‌ منكر كناره‌ گرفت‌ لذا كسي‌ كه‌ در ميان‌ اهل‌ منكر اقامت‌ مي‌گزيند، بويژه‌ اگر به ‌عمل‌ آنان‌ راضي‌ باشد، حكم‌ او همچون‌ حكم‌ آنان‌ است‌».
 
آيه  223
‏متن آيه : ‏
‏ نِسَآؤُكُمْ حَرْثٌ لَّكُمْ فَأْتُواْ حَرْثَكُمْ أَنَّى شِئْتُمْ وَقَدِّمُواْ لأَنفُسِكُمْ وَاتَّقُواْ اللّهَ وَاعْلَمُواْ أَنَّكُم مُّلاَقُوهُ وَبَشِّرِ الْمُؤْمِنِينَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«زنان‌ شما كشتزار شما هستند» يعني: آنان‌ كشتزار نسل‌ انسان‌ هستند، چنان‌كه ‌زمين‌ زراعتي‌ كشتزار گياهان‌ و حبوبات‌ است‌ «پس‌ بر هر روشي‌ كه‌ خواستيد، به‌ كشتزار خويش‌ درآييد» يعني: از هر جهت‌ كه‌ خواستيد با آنان‌ مقاربت‌ كنيد؛ ازجهت‌ پس، از جهت‌ پيش، از جهت‌ پهلو، به ‌طور خوابانده‌ بر پشت‌ و به‌ هرشيوه‌اي‌ ديگر، به‌شرط آن‌ كه‌ مقاربت‌ و آميزش‌ در محل‌ كشتزار؛ يعني‌ فرج‌ زن‌باشد، برخلاف‌ شيوه‌ يهود كه‌ مي‌گفتند: جماع‌ از پس‌ پشت‌، سبب‌ تولد فرزند دوبين‌ (احول) مي‌شود و چنان ‌كه‌ بخاري‌ و مسلم‌ در بيان‌ سبب‌ نزول‌ از جابر(رض)  نقل‌كرده‌اند، آيه‌ كريمه‌ در رد همين‌ پندار يهود نازل‌ شد. «و پيش‌ فرستيد» يعني: اعمال‌ صالحه‌ را «براي‌ خود» كه‌ بي‌گمان‌ پاداش‌ آن‌ را نزد خداوند (ج)  خواهيديافت‌.
ابن‌ عباس‌(رض)  مي‌گويد: «مراد از آن، گفتن‌ بسم‌ الله الرحمن‌ الرحيم‌ در هنگام ‌جماع‌ است‌». در حديث‌ شريف‌ آمده‌ است: «اگر كسي‌ در هنگام‌ آميزش‌ بگويد: باسم الله، اللهم جنبنا الشيطان وجنب الشيطان مما رزقتنا: به‌نام‌ خدا، بارخدايا! شيطان‌ را از ما و از آنچه‌ روزيمان‌ ساخته‌اي، بركنار دار. پس‌ اگر در آن‌ آميزش ‌بين‌ آن‌دو فرزندي‌ مقدر باشد، شيطان‌ هرگز نمي‌تواند به‌ او آسيبي‌ برساند». «و ازخدا بترسيد» د