اجازه‌ بر شما درآيند. به‌ قولي: حكم‌ اين‌ آيه‌ منسوخ‌ است‌ و اين‌ حكم‌ در زماني‌ بوده‌ كه‌ خانه‌ها در نداشته‌اند ولي‌ حالا كه‌ اغلب‌ مردم‌ منازل‌ و خانه‌هايشان‌ را به‌ دروازه‌ مجهز ساخته‌اند، نياز به‌ كسب‌ اجازه‌ از ميان‌ رفته‌ است‌. به‌قولي‌ديگر: حكم‌ اين‌ آيه‌ منسوخ‌ نيست‌ بلكه‌ در حق‌ مردان‌ و زنان‌ ـ هر دو ـ ثابت‌ و پابرجاست‌. امام ‌ابوحنيفه‌ گفته‌ است: هيچ ‌يك‌ از علما بر منسوخ‌ بودن‌ حكم‌ استئذان‌ اصرار نورزيده ‌است‌. اما در «غير از اين‌» اوقات‌ سه‌گانه‌ «نه‌ بر شما و نه‌ بر آنان‌ هيچ‌ گناهي‌ نيست‌» در داخل‌ شدن‌ غلامان‌ و كنيزانتان بدون‌ اجازه‌ «چراكه‌ آنان‌ بر شما طواف ‌كننده‌اند» يعني: آنان‌ خدمتكاران‌ شما هستند لذا پيرامون‌ شما در گردشند پس ‌باكي‌ نيست‌ كه‌ در غير اين‌ اوقات‌ سه‌گانه‌ بدون‌ اجازه‌ بر شما درآيند «و بر همديگر وارد مي‌شويد» آن‌ غلامان‌ و كنيزان‌ نزد شما مي‌آيند و شما نزد آنان‌، آنان‌ براي ‌خدمت‌ كردن‌ و شما براي‌ به‌ خدمت‌ گرفتنشان‌ پس‌ اگر دستور كسب‌ اجازه‌ به‌ همه‌ وقت‌ تسري‌ يابد، شما در حرج‌ و سختي‌ مي‌افتيد «خداوند آيات‌ خود را اين‌ گونه ‌براي‌ شما روشن‌ مي‌كند» آياتي‌ كه‌ دال‌ بر احكام‌ شريعت‌ وي‌ است‌ «و خدا داناي ‌حكيم‌ است‌» بسيار داناست‌ به‌ منافع‌ بندگانش‌، نهايت‌ با حكمت‌ و فرزانه‌ است‌ در بيان‌ مرادش‌.
 
<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<html><body><a class="text" href="w:text:3236.txt">آيه  59</a><a class="text" href="w:text:3237.txt">آيه  60</a><a class="text" href="w:text:3238.txt"> آيه  61</a></body></html>سوره نور آيه  59
‏متن آيه : ‏
‏ وَإِذَا بَلَغَ الْأَطْفَالُ مِنكُمُ الْحُلُمَ فَلْيَسْتَأْذِنُوا كَمَا اسْتَأْذَنَ الَّذِينَ مِن قَبْلِهِمْ كَذَلِكَ يُبَيِّنُ اللَّهُ لَكُمْ آيَاتِهِ وَاللَّهُ عَلِيمٌ حَكِيمٌ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«و چون‌ كودكانتان‌ به‌ سن‌ حلم‌ رسيدند» يعني: به‌ حد احتلام‌ و بلوغ‌ رسيدند. خداي‌ سبحان‌ در اينجا حكم‌ اطفالي‌ را بيان‌ مي‌دارد كه‌ به‌ حد احتلام‌ مي‌رسند. در رأي‌ اكثر علما، رسيدن‌ به‌ حد حلم‌، يا با احتلام‌ شدن‌ است‌، يا با رسيدن‌ به‌ سن‌ پانزده‌سالگي‌. اما ابوحنيفه‌ مي‌گويد: پسر تا آن‌گاه‌ كه‌ به‌ سن‌ هجده ‌سالگي‌ نرسد وآن‌ را تكميل‌ ننمايد و دختر تا به‌ سن‌ هفده‌ سالگي‌ نرسد، به‌ بلوغ‌ آنان‌ حكم ‌نمي‌شود. حد بلوغ‌ در مورد دختران‌ يك‌ سال‌ كم‌ مي‌شود زيرا رشد و بالندگي ‌آنها بيشتر است‌. آري‌! چون‌ كودكانتان‌ به‌ اين‌ حد از رشد رسيدند «بايد از شما اجازه‌ بگيرند، همان‌گونه‌ كه‌ كساني‌ كه‌ پيش‌ از آنان‌ بودند، اجازه‌ گرفتند» بعني‌ چنان‌كه ‌بزرگسالاني‌ كه‌ قبلا ذكر آنان‌ رفت‌، از شما كسب‌ اجازه‌ كردند، اينان‌ نيز در تمام ‌اوقات‌ ـ اعم‌ از اوقات‌ خلوت‌ و غيرآن‌ ـ بايد اجازه‌ بگيرند «خدا آياتش‌ را اين‌گونه‌ براي‌ شما بيان‌ مي‌دارد و خدا داناي‌ حكيم‌ است‌» داناست‌ به‌ مصالح‌ بندگان‌، حكيم‌ است‌ در بيان‌ احكام‌.
ابن‌ كثير مي‌گويد: «اين‌ آيات‌ مشتمل‌ است‌ بر حكم‌ اجازه‌ خواستن‌ (استئذان) اقارب‌ و نزديكان‌ از همديگر. ولي‌ آنچه‌ قبلا در اين‌ سوره‌ گذشت‌، راجع‌ به‌ حكم ‌استئذان‌ بيگانگان‌ از همديگر بود لذا اين‌ آيات‌، مكمل‌ آدابي‌ است‌ كه‌ در اين ‌سوره‌ براي‌ استئذان‌ ذكر شد».
 
سوره نور آيه  60
‏متن آيه : ‏
‏ وَالْقَوَاعِدُ مِنَ النِّسَاء اللَّاتِي لَا يَرْجُونَ نِكَاحاً فَلَيْسَ عَلَيْهِنَّ جُنَاحٌ أَن يَضَعْنَ ثِيَابَهُنَّ غَيْرَ مُتَبَرِّجَاتٍ بِزِينَةٍ وَأَن يَسْتَعْفِفْنَ خَيْرٌ لَّهُنَّ وَاللَّهُ سَمِيعٌ عَلِيمٌ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«و بر زنان‌ بازنشسته‌اي‌» يعني: بر پيره‌زنان‌ يائسه‌ و از كار افتاده‌اي‌ كه‌ به‌علت ‌كهنسالي‌، هم‌ از عادت‌ ماهيانه‌ و هم‌ از تولد فرزند بازمانده‌اند، هم‌ آنان‌ «كه‌ ديگر اميد ازدواج‌ ندارند» يعني: به‌سبب‌ بزرگسالي‌ ديگر شوق‌ و طمعي‌ در ازدواج‌ وزناشويي‌ ندارند «بر آنان‌ گناهي‌ نيست‌ كه‌ لباسهايشان‌ را فرونهند» زيرا مردان‌ را به‌آنان‌ رغبتي‌ نيست‌ لذا مي‌توانند جامه‌هاي‌ رواندازي‌ را كه‌ بر روي‌ جامه‌ پوشاننده ‌عورت‌ خود پوشيده‌اند ـ از قبيل‌ چادر و مانند آن‌ ـ فرو نهند، نه‌ آن‌ جامه‌اي‌ راكه‌ پوشاننده‌ عورتشان‌ است‌ «به‌ شرطي‌ كه‌ زينتي‌ را آشكار نكنند» يعني: زينتي‌ راكه‌ در اين‌ فرموده‌ باري‌تعالي: (وَلَا يُبْدِينَ...) «آيه‌/31» به‌ پنهان‌ ساختن ‌آن‌ مأمور شده‌اند، آشكار نكنند. يعني: مي‌توانند رواندازهايشان‌ را فرو نهند، به‌شرط اين‌كه‌ از فرونهادن‌ آنها قصد آشكار ساختن‌ زينت‌ و آرايش‌ خود را نداشته ‌باشند تا آن‌ را در معرض‌ ديد مردان‌ قرار داده‌ و توجه‌ آنان‌ را به‌ خود جلب‌ كنند «و اگر طلب‌ عفت‌ كنند، برايشان‌ بهتر است‌» يعني: اگر فرونهادن‌ جامه‌ را ترك ‌كنند، اين‌ برايشان‌ بهتر است‌ «و خداوند شنواي‌ داناست‌» بسيار شنواست‌ نسبت‌ به‌آنچه‌ كه‌ مي‌گويند، يا درباره‌ آنها گفته‌ مي‌شود و بسيار داناست‌ به‌ قصد و هدفشان‌.
	سوره نور آيه  61
‏متن آيه : ‏
‏ لَيْسَ عَلَى الْأَعْمَى حَرَجٌ وَلَا عَلَى الْأَعْرَجِ حَرَجٌ وَلَا عَلَى الْمَرِيضِ حَرَجٌ وَلَا عَلَى أَنفُسِكُمْ أَن تَأْكُلُوا مِن بُيُوتِكُمْ أَوْ بُيُوتِ آبَائِكُمْ أَوْ بُيُوتِ أُمَّهَاتِكُمْ أَوْ بُيُوتِ إِخْوَانِكُمْ أَوْ بُيُوتِ أَخَوَاتِكُمْ أَوْ بُيُوتِ أَعْمَامِكُمْ أَوْ بُيُوتِ عَمَّاتِكُمْ أَوْ بُيُوتِ أَخْوَالِكُمْ أَوْ بُيُوتِ خَالَاتِكُمْ أَوْ مَا مَلَكْتُم مَّفَاتِحَهُ أَوْ صَدِيقِكُمْ لَيْسَ عَلَيْكُمْ جُنَاحٌ أَن تَأْكُلُوا جَمِيعاً أَوْ أَشْتَاتاً فَإِذَا دَخَلْتُم بُيُوتاً فَسَلِّمُوا عَلَى أَنفُسِكُمْ تَحِيَّةً مِّنْ عِندِ اللَّهِ مُبَارَكَةً طَيِّبَةً كَذَلِكَ يُبَيِّنُ اللَّهُ لَكُمُ الْآيَاتِ لَعَلَّكُمْ تَعْقِلُون ‏
 
‏ترجمه : ‏
در بيان‌ سبب‌ نزول‌ آمده‌ است: مسلمانان‌ چون‌ به‌ جهاد مي‌رفتند، كليدهاي ‌خانه‌هاي‌ خويش‌ را به‌ افراد از پامانده‌ و زمينگير داده‌ و به‌ ايشان‌ مي‌گفتند: براي ‌شما حلال‌ كرديم‌ كه‌ از آنچه‌ در خانه‌هاي‌ ما وجود دارد بخوريد اما آن‌ واماندگان‌ از اين‌ كار احساس‌ حرج‌ و گناه‌ كرده‌ و مي‌گفتند: درحالي‌كه‌ صاحبان‌ آنها غايبند، ما به‌ خانه‌هايشان‌ داخل‌ نمي‌شويم‌. پس‌ اين‌ آيه‌ براي‌ رخصت ‌دادن‌ به‌ آنان‌ نازل ‌شد.
«بر نابينا حرجي‌ نيست‌» حرج: در لغت‌ تنگي‌ را گويند و در اصطلاح‌ شرع‌، مراد از آن‌ گناه‌ است‌ «و بر لنگ‌ و بيمار و نيز بر خودتان‌ حرجي‌ نيست‌ در اين‌كه‌» شما و كساني‌