قومش‌ را كه‌ به‌ او ايمان ‌نياورده‌ بودند، با عذاب‌ خويش‌ نابود ساختيم‌.
 
	سوره آل عمران آيه  68
‏متن آيه : ‏
‏ إِنَّ أَوْلَى النَّاسِ بِإِبْرَاهِيمَ لَلَّذِينَ اتَّبَعُوهُ وَهَذَا النَّبِيُّ وَالَّذِينَ آمَنُواْ وَاللّهُ وَلِيُّ الْمُؤْمِنِينَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
در بيان‌ سبب‌ نزول‌ آيه‌ كريمه‌ آمده‌ است‌: يهوديان‌ به‌ رسول‌ خداص گفتند؛ اي‌محمد! سوگند به‌ خدا كه‌ تو مي‌داني‌ ما از تو و ديگران‌ به‌ دين‌ ابراهيم‌ سزاوارتر وبه‌ او نزديكتريم‌؛ زيرا ابراهيم‌ يهودي‌ بود و جز حسد هيچ‌ چيز ديگري‌ تو را ازپذيرش‌ اين‌ امر باز نمي‌دارد! پس‌ حق‌ تعالي‌ نازل‌ فرمود: «درحقيقت، نزديكترين‌مردم‌ به‌ ابراهيم» يعني‌: سزاوارترين‌ مردم‌ در وابستگي‌ به‌ وي‌ «همان‌ كساني‌هستند» از ياران‌ و پيروانش‌ «كه‌ او را پيروي‌ كرده‌اند» يعني‌: به‌ او ايمان‌ آورده‌ و از او اطاعت‌ كرده‌اند و از آيينش‌ پيروي‌ كرده‌ و به‌ دينش‌ اقتدا نموده‌اند «و» نيز نزديكترين‌ مردم‌ به‌ ابراهيم‌(ع) «اين‌ پيامبر» يعني‌: محمدص است‌. اولويت‌ رسول‌خداص به‌ ابراهيم‌(ع) از آن‌ جهت‌ است‌ كه‌ ايشان‌ از نسل‌ ابراهيم‌(ع) اند، همچنان ‌بسياري‌ از امور در شريعت‌ محمديص با آيين‌ ابراهيم‌(ع)موافق‌ است‌. درحديث‌ شريف‌ آمده‌ است‌: «إن لكل نبي ولاية من النبيين وإن وليي منهم أبي وخليل ربي عزوجل إبراهيم(ع): همانا براي‌ هر پيامبري‌ دوستي‌ از پيامبران‌ است‌ و دوست‌ من ‌از ايشان، پدرم‌ و خليل‌ پروردگارم‌ عزوجل، ابراهيم‌(ع) است». «و كساني‌ كه‌ايمان‌ آوردند» از امت‌ محمدص، آنان‌ نيز به‌ ابراهيم‌(ع) نزديكتر و سزاوارترند «وخدا كارساز مؤمنان‌ است» با نصرت‌ و تأييد خويش‌.
سوره صافات آيه  137
‏متن آيه : ‏
‏ وَإِنَّكُمْ لَتَمُرُّونَ عَلَيْهِم مُّصْبِحِينَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«و در حقيقت‌ شما بر آنان‌ بامدادان‌ گذر مي‌كنيد» مخاطب‌ اين‌ آيه‌ مردم‌ مكه‌اند. يعني‌: اي‌ مردم‌ مكه‌! شما بامدادان‌ بر منازل‌ كساني‌ كه‌ آثار عذاب‌ در آنها موجود است‌، در سفرهاي‌ خويش‌ به‌سوي‌ شام‌ گذر مي‌كنيد؟ زيرا شهر «سدوم‌» بر سر راهشان‌ به‌سوي‌ شام‌ قرار داشت‌.
 
	سوره صافات آيه  138
‏متن آيه : ‏
‏ وَبِاللَّيْلِ أَفَلَا تَعْقِلُونَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«و شامگاهان‌ نيز» بر منازلشان‌ گذر مي‌كنيد ؛ در هنگام‌ رفت‌وآمدتان‌ به‌سوي ‌شام‌ «پس‌ آيا تعقل‌ نمي‌كنيد؟» در آنچه‌ كه‌ در ديارشان‌ از آثار عذاب‌ الهي‌ مي‌بينيد تا از سرنوشتي‌ همانند سرنوشت‌ آنان‌ بيمناك‌ باشيد؟.
ابن‌كثير مي‌گويد: «خداي‌ عزوجل‌ شهرشان‌ را به‌ درياچه‌ گنديده‌ و متعفني ‌تبديل‌ كرد كه‌ منظري‌ بس‌ زشت‌ و آبي‌ بس‌ بدبو و بدمزه‌ دارد، كه‌ اين‌ درياچه‌، به‌نام‌ «بحيره‌ لوط» مشهور است‌ و نزديك‌ شرق‌ اردن‌ قراردارد». نسفي‌ مي‌گويد: «داستان‌ لوط و يونس‌ به‌ سلام‌گفتن‌ بر آنها ختم‌ نشد زيرا خداوند(ج) در آخر سوره‌ بر همه‌ پيامبران‌‡ سلام‌ فرستاده‌ است‌ پس‌ به‌ آن‌ اكتفا گرديد».
 
	سوره صافات آيه  139
‏متن آيه : ‏
‏ وَإِنَّ يُونُسَ لَمِنَ الْمُرْسَلِينَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
اين‌ ششمين‌ و آخرين‌ داستان‌ در اين‌ سوره‌ است‌: «و در حقيقت‌ يونس‌ از زمره ‌پيامبران‌ بود» يونس‌: همان‌ ذوالنون‌ فرزند متي‌ است‌. او ظاهرا از پيامبران ‌بني‌اسرائيل‌ بود كه‌ خداوند(ج) او را به‌سوي‌ شهري‌ بزرگ‌ فرستاد تا آنان‌ را به‌سوي ‌حق‌ فراخواند و آنان‌ اهالي‌ شهر «نينوي‌» از سرزمين‌ «موصل‌» بودند.
مفسران‌ مي‌گويند: «يونس‌(ع) به‌ قومش‌ عذاب‌ الهي‌ را وعده‌ داده‌ بود و چون ‌عذاب‌ از آنان‌ به‌ تأخير افتاد، بي‌اذن‌ پروردگارش‌ از ميانشان‌ بيرون‌ شد و مانند غلامي‌ كه‌ از مولايش‌ گريخته‌ باشد، قصد سفر دريا كرده‌ و سوار كشتي‌ گرديد، بدين‌ جهت‌، در آيه‌ بعدي‌ به‌ «گريزنده‌» موصوف‌ گشت‌.
 
	سوره صافات آيه  140
‏متن آيه : ‏
‏ إِذْ أَبَقَ إِلَى الْفُلْكِ الْمَشْحُونِ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«آن‌گاه‌ كه‌ به‌سوي‌ كشتي‌ گرانبار بگريخت» اصل‌ اباق‌: گريختن‌ غلام‌ از نزد مولاي‌ خويش‌ است‌ و چون‌ گريختن‌ او از قومش‌ بي ‌اذن‌ پروردگار بود، به‌ اين ‌وصف‌ موصوف‌ شد.
 
	سوره صافات آيه  141
‏متن آيه : ‏
‏ فَسَاهَمَ فَكَانَ مِنْ الْمُدْحَضِينَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«پس‌ با هم‌ قرعه‌ انداختند» يعني‌: سرنشينان‌ كشتي‌ ميان‌ همديگر قرعه‌ انداختند تا از بيم‌ غرق ‌شدن‌ كشتي‌ به‌سبب‌ گرانباري‌، برخي‌ از آنان‌ خود را به‌ دريا افگنند و كشتي‌ سبك‌ گردد «و او از مغلوبان‌ شد» يعني‌: يونس‌(ع) در قرعه‌كشي‌ مغلوب ‌شد و بنابراين‌، او را به‌ دريا انداختند.
 
	سوره صافات آيه  142
‏متن آيه : ‏
‏ فَالْتَقَمَهُ الْحُوتُ وَهُوَ مُلِيمٌ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«پس‌ او را ماهي» نهنگ‌ «فرو بلعيد و او درخور ملامت‌ بود» يعني‌: كاري‌ كرده ‌بود كه‌ موجب‌ سرزنش‌ و ملامت‌ بود زيرا بي‌اذن‌ پروردگارش‌ به‌سوي‌ دريا رفت‌ و سوار كشتي‌ شد. آري‌! چون‌ خود را در آب‌ انداخت‌، ماهي‌ او را فروبلعيد.
 
سوره صافات آيه  143‏متن آيه : ‏‏ فَلَوْلَا أَنَّهُ كَانَ مِنْ الْمُسَبِّحِينَ ‏
آيه  144‏متن آيه : ‏‏ لَلَبِثَ فِي بَطْنِهِ إِلَى يَوْمِ يُبْعَثُونَ ‏ 
‏ترجمه : ‏
«پس‌ اگر او از زمره‌ تسبيح‌گويان‌ نبود» يعني‌: اگر يونس‌(ع) از ذكركنندگان ‌خداأ يا از نمازگزاران‌ براي‌ وي‌ نبود، يا از تسبيح‌گويان‌ برايش‌ در شكم‌ ماهي‌ نبود؛ با اين‌ دعايش‌: (لا إله‌ إلا أنت‌ سبحانك‌ إني‌ كنت‌ من‌ الظالمين) «الانبياء/78»؛ «قطعا در شكم‌ آن‌ ماهي‌ تا روزي‌ كه‌ مردم‌ برانگيخته‌ شوند، باقي‌ مي‌ماند» يعني‌: قطعا شكم ‌ماهي‌ تا روز قيامت‌ گور وي‌ مي‌شد. در حديث‌ شريف‌ آمده‌ است‌: «دعاي‌ ذوالنون ‌در شكم‌ ماهي‌ (لا إله‌ إلا أنت‌ سبحانك‌ إني‌ كنت‌ من‌ الظالمين) بود، هرگز هيچ‌ مسلماني‌به‌ آن‌ در امري‌ دعا نمي‌كند، جز اين‌كه‌ دعايش‌ مورد اجابت‌ قرار مي‌گيرد».سوره صافات آيه  145
‏متن آيه : ‏
‏ فَنَبَذْنَاهُ بِالْعَرَاء وَهُوَ سَقِيمٌ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«پس‌ او را به‌ كرانه‌ بي‌گياه‌ افگنديم» عراء: مكاني‌ خالي‌ از بنا و گياه‌ است‌. به‌قولي‌: او بر كرانه‌ دجله‌ و به‌قولي ‌ديگر: بر كرانه‌ سرزمين‌ يمن‌ افگنده‌ شد و خداأ داناتر است‌ «در حالي‌كه‌ بيمار بود» خداوند متعال‌ به‌ ماهي‌ فرمان‌ داد پس‌ ماهي‌ او را در حالي‌ از دهانش‌ به‌ ساحل‌ افگند و از شكمش‌ به‌ بيرون‌ پرتاب‌ كرد كه‌ او بر اثر فشار بلعيدن‌ ماهي‌، بيمار بود و پوست‌ بدنش‌ از ميان‌ رفته‌ بود. ابن‌مسعود(رض) مي‌گويد: «او چون‌ جوجه‌ بي‌پري‌ گشته‌ بود كه‌ از تخم‌ بيرون‌ مي‌آيد». سدي ‌مي‌گويد: «ا