ا با كفار در كفرشان‌ نرمش‌ و مدارا مي‌كنيد؟ اصل‌ مدهن‌ كسي‌ است‌ كه‌ ظاهرش‌ برخلاف‌ باطنش‌ باشد، گو اين‌كه‌ او در رواني‌ و نرمي‌ خود به‌ دهن‌ (روغن‌) شباهت‌ دارد و اين‌ از باب‌ به‌كار گرفتن ‌لفظ در يك‌ امر معنوي‌ بر سبيل‌ مجاز است‌، مجازي‌ كه‌ به‌ خاطر شهرت‌ خود به‌ حقيقت‌ عرفي‌ تبديل‌ شده‌ است‌.
 
سوره آل عمران آيه  171
‏متن آيه : ‏
‏ يَسْتَبْشِرُونَ بِنِعْمَةٍ مِّنَ اللّهِ وَفَضْلٍ وَأَنَّ اللّهَ لاَ يُضِيعُ أَجْرَ الْمُؤْمِنِينَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«شادي‌ مي‌كنند» براي‌ برادرانشان‌ از اهل‌ ايمان‌ و جهاد «بر نعمت‌ و فضل‌ خدا» چون‌ بهشت‌ برين‌ و خشنودي‌ حق‌ تعالي، كه‌ نزد وي‌ ديده‌اند «و اين‌ كه‌ خداوند پاداش‌ مؤمنان‌ را تباه‌ نمي‌گرداند» يعني‌: دريافتند كه‌ خداوند(ج) پاداش‌ هيچ‌ مؤمني‌را كه‌ عمل‌ نيك‌ انجام‌ داده‌ باشد، ضايع‌ نمي‌كند، پس‌ براي‌ اين‌ امر نيز شادمانند.
در حديث‌ شريف‌ آمده‌ است‌: شهدا چون‌ به‌ بهشت‌ رفتند و آن‌ همه‌ قدر و منزلت ‌و نعمتي‌ را كه‌ برايشان‌ در بهشت‌ هست، ديدند، گفتند: اي‌ كاش‌ برادرانمان‌ در دنيا از اين‌همه‌ كرامتي‌ كه‌ نصيب‌ ما شده‌است، آگاه‌ مي‌شدند تا به‌ ميدانهاي‌ كارزار شتافته‌ و به‌ شهادت‌ مي‌رسيدند و به‌ اين‌ خيري‌ كه‌ ما دست‌ يافته‌ايم‌ نايل‌ مي‌گشتند.پس‌ پروردگارشان‌ به‌ ايشان‌ خبر داد كه‌: من‌ خبر و چگونگي‌ حالتان‌ را بر پيامبرتان ‌نازل‌ كردم‌! آن‌گاه‌ شهدا از اين‌ امر خوشحال‌ و شادمان‌ شدند. و اين‌ است‌ معناي‌: ﴿وَيَسْتَبْشِرُونَ بِالَّذِينَ لَمْ يَلْحَقُواْ بِهِم ...﴾.
 
	 سوره واقعة آيه  82
‏متن آيه : ‏
‏ وَتَجْعَلُونَ رِزْقَكُمْ أَنَّكُمْ تُكَذِّبُونَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«و» آيا شما «تنها روزيتان‌ را در تكذيب‌ آن‌ قرار مي‌دهيد؟» يعني: آيا شكر و سپاس‌ روزيتان‌ را كه‌ همانا فروفرستادن‌ باران‌ است‌ در اين‌ قرار مي‌دهيد كه‌ نعمت ‌خداوند(ج)  را تكذيب‌ و انكار كرده‌ و اين‌ تكذيب‌ و انكار را به‌ جاي‌ شكر قرار دهيد؟ چرا كه‌ به‌جاي‌ شكرگزاري‌ بخشنده‌ و فروآورنده‌ باران‌، آن‌ را به‌ستارگان‌ نسبت‌ مي‌دهيد و مي‌گوييد: ما به‌ خاطر غروب‌ فلان‌ ستاره‌ از منزلگاه‌ خود در مغرب‌ و طلوع‌ ستاره‌ رقيب‌ آن‌ از مشرق‌، باران‌ يافته‌ايم‌؟ شايان‌ ذكر است ‌كه‌ اعراب‌ باران‌، باد، گرما و سرما را به‌ ستاره‌هاي‌ غروب‌ كرده‌، يا به‌ ستاره‌هاي ‌طلوع‌كننده‌ نسبت‌ مي‌دادند.
  
سوره واقعة آيه  83‏متن آيه : ‏‏ فَلَوْلَا إِذَا بَلَغَتِ الْحُلْقُومَ ‏
آيه  84‏متن آيه : ‏‏ وَأَنتُمْ حِينَئِذٍ تَنظُرُونَ ‏ 
آيه  85‏متن آيه : ‏‏ وَنَحْنُ أَقْرَبُ إِلَيْهِ مِنكُمْ وَلَكِن لَّا تُبْصِرُونَ ‏
‏ترجمه : ‏
«پس‌ چرا آن‌ گاه‌ كه‌ جان‌ به‌ گلوگاه‌ رسد» يعني: پس‌ چرا آن‌ گاه‌ كه‌ روح‌، يا نفس‌ در هنگام‌ مرگ‌ به‌ گلوگاه‌ رسد؛ «و شما» اي‌ كساني‌ كه‌ پيرامون‌ فرد در حال ‌احتضار قرار داريد و او را مي‌بينيد كه‌ در حال‌ جان‌كندن‌ است‌؛ «در آن‌ هنگام‌ نظاره‌ مي‌كنيد» و هيچ‌كاري‌ براي‌ او كرده‌ نمي‌توانيد؟ نه‌ مي‌توانيد مرگ‌ را از او دفع‌ كنيد و نه‌ اين‌ كه‌ حتي‌ سختي‌ جان‌كندن‌ را بر وي‌ آسان‌ گردانيد؛ «و ما به‌ او از شما نزديكتريم‌» به‌ علم‌، قدرت‌ و رؤيت‌ خويش‌. به‌قولي‌ مراد اين‌ است: فرستادگان ‌ما كه‌ متولي‌ و عهده‌دار قبض‌ روح‌ او هستند، از شما به‌ او نزديكترند «ولي ‌نمي‌بينيد» يعني: شما فرشتگان‌ موكل‌ مرگ‌ را كه‌ نزد محتضر حاضر مي‌شوند و عهده‌دار قبض‌ روح‌ وي‌ هستند، نمي‌بينيد.
 
سوره واقعة آيه  86‏متن آيه : ‏‏ فَلَوْلَا إِن كُنتُمْ غَيْرَ مَدِينِينَ ‏
 آيه  87‏متن آيه : ‏‏ تَرْجِعُونَهَا إِن كُنتُمْ صَادِقِينَ ‏ 
‏ترجمه : ‏
«پس‌ اگر شما مقهور حكم ‌الهي‌ نيستيد» يعني: اگر شما مملوك‌ و پرورده‌ ايجاد و نتيجه‌ فعل‌ تكويني‌ حق‌ تعالي‌ نيستيد، يا اگر شما به‌ پندار خود بعد از مرگ ‌برانگيخته‌ نمي‌شويد؛ «چرا آن‌ را باز نمي‌گردانيد» يعني: چرا روح‌ شخص‌ محتضر را كه‌ به‌ گلوگاه‌ رسيده‌ است‌، به‌ مقر و جايگاهي‌ كه‌ در آن‌ بوده‌، باز نمي‌گردانيد «اگر راست‌ مي‌گوييد» در اين‌ پندارتان‌ كه‌ مملوك‌ پروردگار نيستيد، آفريننده‌اي ‌نداريد و رستاخيزي‌ در كار نيست‌؟ و قطعا بدانيد كه‌ هرگز آن‌ را به‌ مقرش ‌بازگردانيده‌ نمي‌توانيد بنابراين‌، بطلان‌ اين‌ پندارتان‌ كه‌ مملوك‌ پروردگار و پرورش‌يافته‌ او نيستيد، آشكار شد. اين‌ جواب‌ «فلولا» در آيه‌ قبل‌ است‌.
 
سوره واقعة آيه  88‏متن آيه : ‏‏ فَأَمَّا إِن كَانَ مِنَ الْمُقَرَّبِينَ ‏
آيه  89‏متن آيه : ‏‏ فَرَوْحٌ وَرَيْحَانٌ وَجَنَّةُ نَعِيمٍ ‏ 
‏ترجمه : ‏
آن‌ گاه‌ خداوند متعال‌ سرنوشت‌ و سرانجام‌ گروه‌هاي‌ مختلف‌ مردم‌ را در هنگام ‌احتضار و بعد از وفاتشان‌ بيان‌ نموده‌ و آنان‌ را به‌ سه‌ دسته‌ ذيل‌ تقسيم‌ مي‌كند:
«و اما اگر او از مقربان‌ باشد» يعني: اگر شخص‌ محتضر، يا متوفي‌ از پيشتازان‌ مقرب‌ باشد «پس‌ او راست‌ راحت‌ و ريحان‌ و بهشت‌ پر ناز و نعمت‌» روح: راحتي‌ و رهايش‌ از رنج‌ و زحمت‌ دنيا و آسوده‌شدن‌ از احوال‌ آن‌ است‌. ريحان‌ : رزق‌ و روزي‌ در بهشت‌ است‌. حسن‌ مي‌گويد: «ريحان‌ همان‌ گياه‌ معروفي‌ است‌ كه‌ بوي ‌خوشي‌ دارد». شايان‌ ذكر است‌ كه‌ پيشتازان‌ مقرب‌ همان‌ كساني‌اند كه‌ فرايض‌، واجبات‌، سنن‌ و مستحبات‌ را انجام‌ داده‌ و محرمات‌، مكروهات‌ و برخي‌ از مباحات‌ را ترك‌ مي‌كنند و ايشان‌ اولين‌ گروه‌ از گروه‌هاي‌ سه‌گانه‌اي‌ هستند كه‌ ذكر آنها در اوايل‌ اين‌ سوره‌ گذشت‌.
 
سوره واقعة آيه  90‏متن آيه : ‏‏ وَأَمَّا إِن كَانَ مِنَ أَصْحَابِ الْيَمِينِ ‏
 آيه  91‏متن آيه : ‏‏ فَسَلَامٌ لَّكَ مِنْ أَصْحَابِ الْيَمِينِ ‏ 
‏ترجمه : ‏
«و اما اگر از اصحاب‌ يمين‌ باشد» يعني: اگر شخص‌ محتضر، يا متوفي‌ از ياران‌ راست‌ باشد و ايشان‌ كساني‌اند كه‌ نامه‌هاي‌ اعمالشان‌ به‌ دست‌ راستشان‌ داده ‌مي‌شود؛ «پس‌ سلام‌ بر تو باد از اصحاب‌ يمين‌» يعني: اي‌ يار راست‌! از جانب ‌ياران‌ و برادران‌ راستت‌ بر تو سلام‌ باد از آن‌ رو كه‌ تو به‌ زودي‌ همراهشان‌ خواهي ‌بود و آن‌گاه‌ از تو با سلام‌ استقبال‌ مي‌كنند.سوره واقعة آيه  92‏متن آيه : ‏‏ وَأَمَّا إِن كَانَ مِنَ الْمُكَذِّبِينَ الضَّالِّينَ ‏
 آيه  93‏متن آيه : ‏‏ فَنُزُلٌ مِّنْ حَمِيمٍ ‏ 
‏ترجمه : ‏
«و اما اگر از تكذيب‌ كنندگان‌ گمراه‌ باشد» يعني: اگر شخص‌ متوفي‌، يا محتضر از تكذيب‌كنندگان‌ رستاخيز و از گمراهان‌ راه‌ هدايت‌ باشد؛ و آنان‌ اصحاب‌ شمال‌ (ياران‌ چپ